Q-code

De Q-codes zijn vastgesteld door de internationale organisatie ITU-R en vormen een korte en duidelijke aanduiding voor vragen en antwoorden. Het werd oorspronkelijk gebruikt bij telegrafiemorse verbindingen om steeds terugkomende vragen en antwoorden op snelle wijze over te kunnen seinen. Dit was zowel kort en bondig, als ook gevrijwaard van enige verwarring. Om dit zo te houden heeft de ITU-R bij het toekennen van roepnaam-series de Q overgeslagen bij de landentoekenning. Bij radioamateurs is het ook een gebruik geworden om bij spraakverbindingen (telefonie) de Q-codes te gebruiken.

Zonder vraagteken is de code een mededeling, dus bijvoorbeeld QTH Amsterdam.

Voor radioverkeer is de groep QRA tot QTZ vastgesteld. Enkele voorbeelden zijn:

  • QRA? Wat is de naam van het station?
  • QRB? Wat is de afstand tussen onze stations?
  • QRG? Wat is mijn frequentie?
  • QRL? Is deze frequentie in gebruik?
  • QRM? Heeft u last van storing?
  • QRN? Heeft u last van atmosferische storing?
  • QRO? Kunt u het vermogen van de zender verhogen?
  • QRP? Kunt u het vermogen van de zender verlagen?
  • QRQ? Kunt u sneller seinen?
  • QRS? kunt u langzamer seinen?
  • QRT? Zal ik stoppen met zenden?
  • QRV? Bent u beschikbaar?
  • QRU? Heeft u nog informatie voor mij?
  • QRX? Wanneer roept u mij weer? Zal ik wachten tot u mij opnieuw aanroept?
  • QRZ? Door wie word ik aangeroepen?
  • QSA? Wat is de sterkte van mijn signaal?
  • QSB? Gaat mijn signaalsterkte op en neer (fading)?
  • QSL? Kunt u de ontvangst bevestigen?
  • QSO? Kunt u rechtstreeks werken met (roepnaam)?
  • QSP? Wil u mijn bericht doorsturen?
  • QSQ? Heeft u een dokter aan boord?
  • QSY? Zullen we veranderen van frequentie naar (frequentie)?
  • QTH? Wat is de locatie van het station?

QRG wordt ook vaak gebruikt voor “geld” en QRL voor “werk”. QSO is een term voor een radioverbinding in het algemeen, bijvoorbeeld “TNX QSO” (bedankt voor het gesprek). Een QRP-zender is een zender met laag vermogen. QRX wordt ook gebruikt om aan te geven dat het tegenstation even moet wachten.

Naast de officiƫle Q-codes zijn er ook niet-officiƫle en amateur afkortingen ontstaan zoals:

  • QRDD?: Voor welke richting zijn uw berichten bestemd? (N., Z., O., West)
  • QRHH?: Op welke golflengte moet ik afstemmen?
  • QRLL?: Kan ik … minuten proefseinen geven?
  • QSRM?: Wilt u het bericht No… per post doorzenden als het per radio niet dadelijk gaat?
  • QSSS?: Slingert mijn golflengte?